Có nên chống thấm (seal) đá ngay tại xưởng không?

Cuối xưởng, một tấm travertine vừa mài xong nằm ngửa trên giàn, mặt còn ấm hơi nước. Người thợ không vội phủ chống thấm. Anh lau lại lần nữa rồi đứng đợi cho mặt đá khô hẳn, vì đá còn ẩm thì rót chống thấm lên cũng bằng thừa: nước trong lỗ đá đã chiếm chỗ trước, chất chống thấm không còn đường mà ngấm.

Lúc mặt đá khô và sạch, anh rót chất chống thấm ra, gạt thành màng mỏng ướt loáng. Mặt đá uống vào trông thấy, chỗ đặc uống chậm, chỗ rỗng hút ngấu nghiến. Để ngấm mấy phút rồi lau sạch phần thừa trước khi nó kịp khô. Cái khăn lau ấy mới là bước quyết định một mặt đá trong veo hay loang lổ vệt mờ.

Vì sao nên seal tại xưởng

• Điều kiện kiểm soát được: đá khô, sạch, đủ ánh sáng và thời gian, dễ làm đúng hơn ngoài công trình bụi bặm.
• Bảo vệ ngay từ khi đá còn ở xưởng, tránh dính bẩn trong vận chuyển và thi công.
• Lau phần thừa đúng lúc nên không để lại màng mờ trên mặt, điều rất dễ hỏng nếu làm vội tại công trường.

Đá nào cần để mắt

Đá tự nhiên là vật liệu có lỗ, bên trong là vô số mao quản và lỗ rỗng li ti (pore). Nước, dầu, rượu vang, cà phê, nước tương đổ lên không nằm yên mà chui xuống các lỗ đó, để lại vết ố (stain) khó lấy vì nó nằm dưới bề mặt.

• Đá gốc canxi (marble, travertine, limestone): mềm, nhiều canxit, vừa dễ thấm vừa dễ bị axit ăn mòn, cần chú ý nhất.
• Đá honed (mài mờ) hoặc bề mặt nhám, đá hạt rỗng: hút mạnh hơn mặt bóng, cần seal kỹ hơn.
• Granite đặc, sintered, quartz nhân tạo: ít hoặc gần như không thấm, nhu cầu seal thấp hơn nhiều (sintered và quartz thường không cần).

Quy trình seal đúng

1. Để mặt đá khô hẳn và lau sạch bụi, dầu mỡ.
2. Rót và gạt đều chất chống thấm thẩm thấu (impregnating sealer) thành màng mỏng ướt loáng.
3. Để ngấm vài phút (theo hướng dẫn sản phẩm), quan sát chỗ hút nhanh có thể bù thêm.
4. Lau sạch toàn bộ phần thừa trước khi nó khô lại trên mặt, đây là bước quyết định không bị mờ.
5. Để khô và kiểm bằng test giọt nước.

Lỗi khiến mặt đá mờ thay vì được bảo vệ

• Seal khi đá còn ẩm: chống thấm không ngấm được.
• Để phần thừa khô trên mặt: tạo màng mờ loang lổ rất khó gỡ.
• Bôi quá nhiều mà không lau: lớp đọng đục mặt.
• Nhầm chống thấm với chống mờ axit, hứa quá lời với chủ nhà.

Nghiệm thu bằng test giọt nước

• Nhỏ vài giọt nước lên mặt đá đã seal: nước đọng thành giọt tròn, lâu thấm là đạt.
• Nước loang ra và sẫm màu nhanh là chỗ chưa ăn chống thấm, cần làm lại.
• Mặt đá vẫn trong, không màng mờ, không vệt loang.

Chi tiết chất chống thấm và quy trình xem bài chống thấm phủ bảo vệ tại xưởng; với lavabo, bồn nguyên khối thì lòng chậu cần seal kỹ, xem bài lavabo, bồn, cột đá nguyên khối; cách chọn finish ảnh hưởng độ hút xem bài mài và đánh bóng đá.