Bỏ qua, tới nội dung chính

Đá cho lăng mộ: công trình ngoài trời không mái che, ít người chăm, phải đẹp trong nhiều chục năm

Bởi Rochelle Stone

Một mặt bếp được lau mỗi ngày. Một khu mộ thường chỉ được chăm vài lần mỗi năm, vào dịp tảo mộ và ngày giỗ, còn lại đứng giữa mưa nắng không mái che. Vì vậy chọn đá cho lăng mộ khác hẳn chọn đá cho nhà ở. Câu hỏi không phải là đá nào đẹp nhất lúc mới làm, mà là đá nào tự chịu được thời tiết khi không có ai chăm. Bài này đi qua bốn thứ thời tiết gây ra cho đá ngoài trời, và cách chọn đá theo từng thứ.

Bốn thứ thời tiết gây ra cho đá ngoài trời

  • Rêu, tảo, mốc, địa y: mọc ở chỗ ẩm và khuất nắng. Hiệp hội Đá Tự nhiên xếp chúng vào nhóm vết sinh học, làm sạch bằng amoniac pha loãng, chất tẩy trắng hoặc nước oxy già.
  • Hoa muối: lớp bột trắng nổi lên khi nước mang muối khoáng từ nền, từ vữa đi qua đá rồi bay hơi. Ở công trình mới, hiệp hội hướng dẫn quét khô, không rửa bằng nước, vì nước chỉ làm lớp bột tạm biến mất.
  • Rỉ sét: từ chi tiết kim loại gắn vào đá như chữ, lư hương, bu lông, hoặc từ khoáng sắt trong chính viên đá.
  • Phai màu: nắng tác động lên lớp nhựa xử lý bề mặt của một số loại đá, và làm nhạt dần sắc tố của cả đá chưa xử lý, rõ nhất ở granite tối màu và đá vôi.

Chọn loại đá

Hiệp hội Đá Tự nhiên chia đá thành nhóm gốc silic, cấu tạo chủ yếu từ các khoáng silicat như thạch anh, fenspat, mica, và nhóm gốc canxi, cấu tạo chủ yếu từ canxi cacbonat và nhạy với axit. Granite, quartzite thuộc nhóm đầu; đá hoa, đá vôi, travertine thuộc nhóm sau. Ngoài trời, điều đó có nghĩa là mặt bóng của đá hoa và đá vôi sẽ mờ dần theo năm tháng.

Điều này không có nghĩa đá hoa là lựa chọn sai. Nó có nghĩa là phải biết trước mình đang chọn gì: granite giữ mặt bóng và nét chữ lâu hơn, còn đá hoa và đá vôi sẽ ngả màu, mờ đi và mang dáng cổ theo thời gian.

  • Muốn giữ nguyên vẻ lúc mới làm càng lâu càng tốt: chọn granite.
  • Chấp nhận, hoặc thích, vẻ cũ dần theo năm: đá hoa và đá vôi, với bề mặt mờ hoặc nhám ngay từ đầu để sự thay đổi diễn ra đều.
  • Đá sáng màu, hút nước nhiều: dễ lộ rêu và vệt bẩn chảy nhất. Nếu khu mộ nằm dưới tán cây hoặc chỗ ẩm, cân nhắc màu trung tính.
  • Hỏi nhà cung cấp loại đá đó đã có công trình ngoài trời nào dùng nhiều năm chưa, và tấm đá có phủ nhựa bề mặt không. ASTM có hẳn một hướng dẫn riêng về lựa chọn đá cho sử dụng ngoài trời, mang mã C1528, cho thấy đây là việc cần xét riêng chứ không suy từ đá trong nhà.

Chi tiết thi công quyết định độ bền

  • Mọi chi tiết kim loại gắn vào đá phải là loại không rỉ. Rỉ từ bu lông, từ chân chữ chảy thành vệt dọc mặt đá, và rỉ ăn sâu thì có thể để lại vết vĩnh viễn.
  • Tạo dốc thoát nước cho mọi mặt nằm ngang. Nước đọng là điều kiện cho cả rêu mốc, hoa muối lẫn vệt bẩn.
  • Dán kín lưng đá, không để khoang rỗng. Khoang rỗng dưới tấm đá ngoài trời là chỗ nước đọng, rồi thoát ra mang theo muối và để lại vệt trắng ở mạch.
  • Với chữ khắc: khắc sâu trực tiếp vào đá bền hơn mọi cách gắn chữ rời, vì không có chi tiết nào để rỉ hay bong.
  • Bo cạnh và tránh góc mỏng nhô ra. Chi tiết mảnh ở ngoài trời là chỗ sứt mẻ đầu tiên.

Chăm sóc mỗi năm vài lần

  • Rửa bằng nước sạch và bàn chải mềm trước. Phần lớn bụi bẩn và rêu non đi theo nước.
  • Rêu mốc bám chắc: dùng amoniac pha loãng, hoặc chất tẩy trắng, hoặc nước oxy già, mỗi lần một thứ. Không bao giờ trộn chất tẩy trắng với amoniac, vì hỗn hợp sinh khí độc.
  • Không dùng chất tẩy rỉ, nước tẩy bồn cầu hay axit để làm sạch đá. Hiệp hội Đá Tự nhiên cảnh báo nhiều loại chứa axit flohydric, thứ phá được cả granite.
  • Không dùng bàn chải sắt hay dụng cụ kim loại trên mặt bóng.
  • Lớp bột trắng trên đá mới: quét khô, đừng xịt nước. Nếu nó cứ nổi lại thì phải tìm nguồn ẩm.

Với lăng mộ, hãy chọn đá như thể sẽ không có ai chăm nó, vì phần lớn thời gian đúng là như vậy. Một loại đá chịu được thời tiết, không có chi tiết kim loại để rỉ, mặt nằm nào cũng có dốc cho nước đi. Phần còn lại, thời gian sẽ làm, và với đá chọn đúng thì thời gian làm cho đẹp hơn.

Tư vấn riêng theo dự án

Tư vấn theo đúng công trình của bạn

Bài viết nói được cái chung, còn tải tường, độ ẩm, ánh sáng và ngân sách thì mỗi công trình một khác. Bạn để lại số điện thoại, đội kỹ thuật Rochelle tư vấn loại đá, cách làm và báo giá theo công trình, gửi kèm mẫu đá thật nếu bạn cần.

Hoặc gọi 086 719 19 00 · nhắn Zalo · T2–T7, 8h–17h30