Kỹ thuật & thông số
Còn gọi: làm vuông khối đá · sửa khối thô · block dressing · block squaring · block trimming
Định nghĩa
Block dressing là công đoạn cắt sửa khối đá thô vừa khai thác cho vuông vức và phẳng cạnh trước khi đưa lên máy xẻ tấm. Thợ gọt bỏ mặt lồi lõm, khuyết tật và phần cong vênh để khối thành hình hộp đều, cho ra tấm thẳng và ít hao.
Ví dụ: Khối marble mới về còn lồi lõm được block dressing bằng cưa dây kim cương cho vuông sáu mặt, rồi mới lên giàn cưa xẻ thành tấm đều dày.
Khối đá lôi ra khỏi mỏ là một tảng thô: mặt lồi lõm, cạnh xiên, có chỗ vênh chỗ cong. Cứ thế đưa lên máy xẻ thì tấm cắt ra sẽ méo, dày mỏng không đều, đầu thừa đuôi thẹo, hao đá nặng. Block dressing là bước nắn khối thô thành một hình hộp vuông vức, sáu mặt phẳng và các góc gần vuông, trước khi xẻ.
Việc làm vuông khối nay phần lớn dùng cưa dây kim cương (diamond wire) trên máy chuyên. Dây cắt căng kéo qua thân khối, gọt đi từng mảng: bỏ mặt cong, cắt phẳng các mặt, sửa chỗ xoắn vênh. Thợ cũng tranh thủ khoét bỏ những vùng khuyết tật lộ ra ở mặt ngoài để khối còn lại lành. Khối càng vuông và phẳng cạnh thì khi lên giàn cưa, các lưỡi song song cắt ra tấm càng thẳng và đồng dày.
Block dressing nằm tận đầu chuỗi gia công, ở nhà máy đá chứ không ở xưởng làm mặt bàn, nên người mua hiếm khi thấy. Nhưng nó là gốc của chất lượng tấm: khối làm vuông cẩn thận cho tấm phẳng, đều dày, ít cong, đỡ cho cả khâu định cỡ (calibrate) và mọi công đoạn sau. Hiểu điều này là hiểu vì sao một số tấm phẳng đều ngay từ đầu, còn tấm khác phải bù mài nhiều mới phẳng được.
Tham khảo: nguồn ngoài
Máy cưa nhiều lưỡi, xẻ khối đá lớn (block) thành nhiều tấm (slab) cùng lúc. Đây là bước đầu của gia công đá tấm.
Mài đồng đều độ dày các tấm đá về cùng một cỡ, giúp lát phẳng và giảm vênh mép (lippage).
Cạnh viên đá hoặc tấm đá được mài chính xác về kích thước và vuông góc, nhờ vậy lát được mạch khít, hàng thẳng đều.
Toàn bộ khâu chế tác tại xưởng, biến khối hoặc tấm đá thô thành sản phẩm lắp được: xẻ, định cỡ, cắt, tạo mép, khoét lỗ, mài, đánh bóng và xử lý bề mặt.
Máy cưa lưỡi đĩa chạy trên khung cầu để cắt tấm đá theo kích thước; thế mạnh là đường cắt thẳng, chính xác.
Thuật ngữ chỉ hữu ích khi soi được vào một phiến đá thật. Bạn gửi bản vẽ hoặc ảnh không gian, chúng tôi nói rõ loại đá nào hợp, khổ tấm bao nhiêu, bề mặt nào nên chọn. Cần xem tận nơi thì hẹn giờ: điểm xem mẫu mở T2–T7, 8h–17h30.