Kỹ thuật & thông số
Còn gọi: bond lưỡi cắt · độ cứng mẩu kim cương · chất nền giữ kim cương · bond · matrix lưỡi cưa
Định nghĩa
Lớp hợp kim trong segment giữ các hạt kim cương lại. Bond cứng giữ hạt lâu nhưng chậm nhả hạt mới; bond mềm mòn nhanh, nhả hạt liên tục. Nghe ngược đời nhưng đúng: đá càng cứng phải dùng bond càng mềm, và ngược lại.
Ví dụ: Cắt granite cứng mà dùng lưỡi bond cứng thì lưỡi chai ngay, cắt không vào; đổi sang lưỡi bond mềm hơn là ăn đá ngọt trở lại.
Trong mỗi segment, hạt kim cương không nằm trơ một mình mà bị 'gói' trong một nền hợp kim kim loại. Nền đó gọi là bond, chất kết dính giữ hạt. Bond làm hai việc trái nhau cùng lúc: ôm chặt hạt để hạt không bị bứt ra non khi đang cào đá, nhưng cũng phải chịu mòn để đến lúc hạt cùn thì buông hạt ra, lộ lớp hạt mới sắc bên dưới. Tuổi thọ và độ 'ngọt' của lưỡi nằm ở chỗ bond cân được hai việc đó đến đâu.
Đây là chỗ dễ hiểu sai nhất với người mới. Quy tắc nghề đi ngược trực giác: đá càng cứng thì dùng bond càng mềm, đá càng mềm thì dùng bond càng cứng. Đá cứng như granite, đá quartz tự nhiên làm hạt kim cương cùn rất nhanh, nên cần bond mềm mòn nhanh để liên tục nhả hạt mới; dùng bond cứng thì hạt cùn vẫn bị giữ chặt, mẩu chai lì, lưỡi trượt không ăn. Đá mềm như marble, đá vôi ít làm cùn hạt, nên bond cứng cho hạt trụ lâu, khỏi nhả phí; bond mềm gặp đá mềm chỉ mòn nhanh vô ích, hao lưỡi.
Với thợ, chọn đúng bond là tiết kiệm thật sự. Lưỡi hợp đá thì cắt nhanh, mép sạch, ít ra khói, lâu mòn. Dấu hiệu sai bond rất rõ: lưỡi chai bóng cắt ì là bond quá cứng so với đá; lưỡi mòn nhanh trông thấy, mẩu lõm cụt sớm là bond quá mềm. Là KTS hay chủ nhà, bạn không cần nhớ chi tiết, chỉ cần biết một xưởng nghiêm túc sẽ thay lưỡi theo từng loại đá chứ không dùng một lưỡi cắt tất. Đó là dấu nhỏ cho thấy họ hiểu nghề.
Tham khảo: nguồn ngoài
Mẩu hợp kim gắn quanh vành lưỡi cưa hay đĩa cắt, bên trong trộn sẵn hạt kim cương nhân tạo. Hạt kim cương mới là thứ cào đứt đá; mẩu hợp kim chỉ giữ hạt và mòn dần để nhả hạt mới ra. Đây là phần ăn đá thực sự của lưỡi.
Lưỡi cắt gắn hạt kim cương, dùng cho đá cứng. Cắt ướt để làm mát lưỡi và giảm bụi silica.
Máy cưa lưỡi đĩa chạy trên khung cầu để cắt tấm đá theo kích thước; thế mạnh là đường cắt thẳng, chính xác.
Máy cưa nhiều lưỡi, xẻ khối đá lớn (block) thành nhiều tấm (slab) cùng lúc. Đây là bước đầu của gia công đá tấm.
Đầu mài hình cái chén úp, vành gắn hạt kim cương, lắp vào máy mài cầm tay. Khi quay, vành chén tì xuống mặt đá để mài phẳng mặt thô, hạ gờ chênh ở mối ghép hay làm phẳng mép cắt. Đây là bước gọt mạnh trước khi đánh bóng tinh.
Mũi khoan hình ống tròn rỗng ruột, vành gắn hạt kim cương, dùng khoét lỗ tròn xuyên đá cho vòi nước, ổ điện, ống thoát. Mũi chỉ cắt một vành tròn quanh mép lỗ và chừa lại lõi đá đặc ở giữa để lấy ra sau. Nhờ vậy khoan nhẹ tay và mát hơn khoan đặc.
Thuật ngữ chỉ hữu ích khi soi được vào một phiến đá thật. Bạn gửi bản vẽ hoặc ảnh không gian, chúng tôi nói rõ loại đá nào hợp, khổ tấm bao nhiêu, bề mặt nào nên chọn. Cần xem tận nơi thì hẹn giờ: điểm xem mẫu mở T2–T7, 8h–17h30.