Đường chạy dao CNC (toolpath)

Máy CNC không tự biết phải làm gì; nó chạy theo một lộ trình đã tính sẵn cho mũi dao, và đó là đường chạy dao. Từ bản vẽ số của chi tiết, phần mềm dựng ra một chuỗi đường đi: dao bắt đầu ở đâu, chạy theo nét nào, ăn sâu bao nhiêu mỗi lượt, đi nhanh hay chậm ở khúc nào, lúc nào nhấc lên di chuyển không cắt. Toàn bộ chuỗi chỉ dẫn đó là toolpath. Bản vẽ nói 'cần ra hình gì', còn đường chạy dao nói 'mũi dao sẽ đi thế nào để ra hình đó'.

Cùng một hình có nhiều cách chạy dao, và cách chọn ảnh hưởng thẳng tới chất lượng lẫn an toàn cho đá. Trên đá giòn, người lập trình cho dao ăn nhiều lượt nông thay vì bổ một nhát sâu, vì ăn tham thì mẻ mép và quá tải mũi dao. Dao vào và ra khỏi đường cắt phải lượn dần, không cắm thẳng, để góc khỏi sứt. Tốc độ phải vừa với độ cứng đá để khỏi sinh nhiệt hay rung. Đường chạy vụng, kiểu tham sâu, đổi hướng gắt, dao tì một chỗ, sẽ để lại mép mẻ, vết gợn, thậm chí nứt đá hoặc gãy mũi giữa chừng.

Là chủ nhà hay KTS, bạn không cần biết lập trình, chỉ cần hiểu vì sao hai xưởng cùng máy CNC lại ra kết quả khác nhau: phần lớn nằm ở tay người tính đường chạy dao và hiểu tính nết từng loại đá, chứ không chỉ ở cái máy. Đó cũng là lý do cần file số chuẩn và mẫu đo chính xác (digital templating) làm đầu vào, vì đường chạy dao chỉ tốt khi dữ liệu hình đầu vào đúng. Khi nghiệm thu chi tiết CNC, hãy soi mép cắt và góc trong: sạch, đều, không gợn vòng nghĩa là đường chạy dao tính khéo và dao còn sắc.