Bề mặt & hoàn thiện
Còn gọi: máy đo bóng · máy đo độ phản quang đá · gloss meter · đo độ bóng GU
Định nghĩa
Thiết bị cầm tay áp xuống mặt đá, chiếu một tia sáng ở góc cố định rồi đo lượng sáng phản chiếu lại, cho ra con số độ bóng tính bằng đơn vị GU. Có con số khách quan này, bạn kiểm được các tấm có bóng đồng đều nhau không, thay vì chỉ phán bằng mắt.
Ví dụ: Sảnh lát hàng trăm tấm đá; bên giám sát rê máy đo độ bóng từng tấm, tấm nào chỉ số tụt nhiều so với mẫu chuẩn thì trả lại đánh bóng kỹ.
Mắt bạn so hai tấm cạnh nhau rất giỏi, nhưng nhớ con số và phán cho công bằng giữa hàng trăm tấm thì chịu. Máy đo độ bóng bù đúng chỗ yếu đó. Nó là hộp cầm tay, áp xuống mặt đá là chiếu ra một tia sáng đập vào mặt ở góc cố định. Một mắt cảm biến đo xem bao nhiêu phần ánh sáng dội thẳng lại. Mặt càng bóng, chỉ số càng cao, tính bằng đơn vị GU (gloss unit). Một con số thay cho câu 'tấm này bóng hơn tấm kia một chút'.
Máy đáng tiền nhất ở dự án lớn và lúc nghiệm thu. Lát hay ốp hàng trăm mét vuông đá, mắt thường không bắt được sai khác bóng nhẹ giữa lô mài hôm nay và lô mài hôm qua. Nhưng lên tường, đèn quét ngang, tấm hơi mờ lộ ra như một vệt tối. Đo bằng máy thì chốt được ngưỡng: lấy tấm mẫu đã duyệt làm chuẩn, đo các tấm còn lại, tấm nào lệch quá ngưỡng cho phép thì trả về mài cho đạt. Độ bóng từ chuyện cảm tính thành điều kiện nghiệm thu ghi được trên giấy.
Máy chỉ đo độ phản quang tại điểm áp vào. Nó không thay được mắt nhìn vết xước, vệt loang hay vân đá, nên vẫn phải soi đèn nghiêng kiểm bằng mắt song song. Đổi lại, đây là cách chắc nhất để cả mặt sàn hay mảng ốp đồng đều, không loang chỗ bóng chỗ mờ. Mặt bóng gương (polished) cho chỉ số cao, mặt lì mờ (honed) cho chỉ số thấp. Chỉ so con số trong cùng một finish, đừng đem bóng so với mờ.
Bề mặt mài bóng như gương, lên màu và vân đậm nhất. Đổi lại mặt trơn và dễ lộ vết, nên hợp với vách và khu khô.
Bề mặt mài phẳng mịn nhưng không bóng. Chống trơn tốt, giấu vết — hợp sàn và khu ẩm.
Thứ tự dùng các đầu mài có hạt nhỏ dần, từ thô đến mịn, để làm bóng đá. Mỗi cấp hạt xoá vết xước của cấp thô hơn ngay trước nó; bỏ cấp hay nhảy bậc quá xa sẽ để lại vết mờ không xoá hết. Đây là nguyên tắc nền của mọi quy trình mài bóng.
Dây chuyền mài tự động gồm một hàng đầu mài nối tiếp nhau, hạt mài giảm dần từ thô đến mịn. Tấm đá chạy băng tải qua từng đầu, mỗi đầu xoá vết của đầu trước. Cuối dây, tấm ra với mặt phẳng và độ bóng đồng đều trên cả tấm.
Mài đồng đều độ dày các tấm đá về cùng một cỡ, giúp lát phẳng và giảm vênh mép (lippage).
Thuật ngữ chỉ hữu ích khi soi được vào một phiến đá thật. Bạn gửi bản vẽ hoặc ảnh không gian, chúng tôi nói rõ loại đá nào hợp, khổ tấm bao nhiêu, bề mặt nào nên chọn. Cần xem tận nơi thì hẹn giờ: điểm xem mẫu mở T2–T7, 8h–17h30.